NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri
NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri
AZƏRBAYCAN MİLLİ ELMLƏR AKADEMİYASI

№1, 2019

NEFT-QAZ QUYULARININ MONİTORİNQİNDƏ ƏŞYALARIN İNTERNETİ TEXNOLOGİYALARINDAN İSTİFADƏ MƏSƏLƏLƏRİ

Ələkbərov Rəşid Q., Həşimov Məmməd A.

Məqalədə neft və qaz quyularında quraşdırılmış sensorlardan məlumatların asan, təhlükəsiz, etibarlı və sürətli toplanması üçün Əşyaların İnterneti (IoT) texnologiyalarının tətbiqi imkanları təhlil olunmuşdur. Neft və qaz quyularının monitorinqi üçün IoT texnologiyalarının arxutekturası analiz olunmuş və həmin arxitektura əsasında məlumatların toplanması, ötürülməsi və emalı prosesləri təklif olunmuşdur. Neft və qaz quyularının təhlükəsizliyinin yaxşılaşdırılması, əməliyyatların optimallaşdırılması, problemlərin qarşısının alınması, xətaların aradan qaldırılması üçün naqilsiz sensor şəbəkələrinin (WSN) imkanları göstərilmişdir (səh.67-77).

Açar sözlər: neft-qaz sənayesi, əşyaların İnterneti (IoT), naqilsiz sensor şəbəkələri, monitorinq, sensorlar, ağıllı obyektlər, şəbəkə keçidləri, idarəetmə mərkəzi.
Ədəbiyyat
  • Akhondi M.R., Talevski A., Carlsen S., Petersen S. Applications of Wireless Sensor Networks in the Oil, Gas and Resources Industries / 24th IEEE International Conference on Advanced Information Networking and Applications, 2010, 618­­­–623.
  • Digital Transformation Initiative Oil and Gas Industry, http://reports.weforum.org/digital-transformation/wp content/blogs.dir/94/mp/files/pages/files/dti-oil-and-gas-industry-white-paper.pdf
  • IoT in Oil & Gas: Analyzing Technology & Use Cases. link-labs.com/blog/IoT-oil-gas-use-cases
  • Əliquliyev R.M., Mahmudov R.Ş. Əşyaların İnterneti: mahiyyəti, imkanları və problemləri // İnformasiya cəmiyyəti problemləri, 2011, №2, s.29–40.
  • Yang Y., Wu L., Yin G., Li L., Zhao H. A Survey on Security and Privacy Issues in Internet-of-Things // IEEE Internet of Things Journal, 2017, vol.4, no.5, pp.1250–1258.
  • Report-internet of things. http://reports.weforum.org/industrial-internet-of-things/general-findings/2-1-the-state-of-the-market/
  • Baudoin C.R. Deploying the Industrial Internet in Oil & Gas: Challenges and Opportunities // Society of Petroleum Engineers, 2016, pp.1–11.
  • Shengquan Y., Ceng G. Research of Petroleum Well Fuel Pump Measurement & Control System Based on Internet of Things Technology / International Conference on Computer Network, Electronic and Automation, 2017, pp.431–436.
  • Pan Y., Xiao L., Zhang Y. Remote real-time monitoring system for oil and gas well based on wireless sensor networks / International Conference on Mechanic Automation and Control Engineering, Wuhan, China, 2010, pp.2427–2429.
  • Barani R., Lakshmi V.J. Oil well monitoring and control based on wireless sensor networks using Atmega 2560 controller // International Journal of Computer Science & Communication Networks, 2014, vol.3, no.6, pp.341–346.
  • Ibrahim A. Using ZigBee for Wireless Remote Monitoring and Control // Journal of Energy, 2015, vol.2, no.5, pp.189–197.
  • Həşimov M.A. Əşyaların İnternetinin təhlükəsizlik məsələləri / “İnformasiya təhlükəsizliyinin aktual problemləri” III respublika elmi-praktiki seminarı, 08 dekabr, 2017, s.108–111.
  • Wu M., Lu T.L., Ling F.Y., Sun J., Du H.Y. Research on the architecture of Internet of things / 3rd International Conference on Advanced Computer Theory and Engineering, 2010, pp.484–487.
  • Mahmoud R., Yousuf T., Aloul F., Zualkernan I. Internet of Things Security: Current Status, Challenges and Prospective Measures / The 10th International Conference for Internet Technology and Secured Transactions, 2015, pp.336–341.
  • Khan W.Z., Aalsalem M.Y., Khan M.K., Hossain M.S., Atiquzzaman M. A Reliable Internet of Things based Architecture for Oil and Gas Industry / 19th International Conference on Advanced Communication Technology, 2017, pp.705–710.
  • Patel K.K., Patel S.M. Internet of Things-IOT: Definition, Characteristics, Architecture, Enabling Technologies, Application & Future Challenges // International Journal of Engineering Science and Computing, 2016, vol.6, no.5, pp.6122–6133.
  • Pathan A.S.K., Lee H.W., Hong C.S. Security in wireless sensor networks: issues andchallenges / The 8th International Conference on Advanced Communication Technology, Feb. 20-22, 2006, pp.1043–1048.
  • Talevski A., Carlsen S., Petersen S. Research Challenges in Applying Intelligent Wireless Sensorsin the Oil, Gas and Resources Industries / 7th IEEE International Conference on Industrial Informatics, July, 2009, pp.464–469.
  • Stuart A. Boyer. SCADA: supervisory control and data acquisition. International Society of Automation, 2009, 257 p.
  • Petersen S., Doyle P., Vatland S., Aasland C.S., Andersen T.M., Dag S. Emerging Technologies and Factory Automation / IEEE Conference on, Requirements, drivers and analysis of wireless sensor network solutions for the Oil & Gas industry, 2007, pp.102–114.
  • Sohraby K., Minoli D., Znati T. Wireless sensor networks: technology, protocols, and Published by John Wiley & Sons, Inc., Hoboken, New Jersey, ISBN: 978-0-471-74300-2. 2007.
  • Yick J., Mukherjee B., Ghosal D. Wireless sensor network survey // Elsevier Journal ofComputer Networks, 2008, pp.2292–2330.
  • Römer K., Mattern F. The Design Space of Wireless Sensor Networks //IEEE Wireless Communications, 2004, vol.11, no.6, pp.54–61.
  • AkyildizF., Su W., Sankarasubramaniam Y., Cayirci E. Wireless sensor networks: a survey // Computer Networks 2002, vol.38, no.4, pp. 393–422.
  • Neha R. A Survey on Zigbee Technology // International Journal of Advance Research In Science And Engineering, 205, vol.4, no.1, pp.1904–1912.
  • techopedia.com/definition/28179/super-wi-fi
  • Bluetooth 5 and LE. howtogeek.com/343718/whats-different-in-bluetooth-5.0/
  • Alexandru L., Valentin P. Internet of Things and LoRaTM Low-Power WideArea Networks: A Survey / 2017 International Symposium on Signals, Circuits and Systems (ISSCS), 13-14 July 2017.
  • Z-wave. https://z-wavealliance.org/about_z-wave_technology/
  • Adejo A.O., Onumanyi A.J., Anyanya J.M., Oyewobi S.O. Oil And Gas Process Monitoring Through wireless Sensor Networks: A Survey // Ozean Journal of Applied Science, 2013, vol.6, no.2, pp.39–43.
  • Ranjit P., Kalpana S., Ghose M.K. Wıreless Sensor Networks – Archıtecture, Securıty Requırements, Securıty Threats and Its Countermeasures // Computer Science & Information Technology, 2013, pp.107–115.
  • Wang Y., Attebury G., Ramamurthy B. A Survey of Security Issues in Wireless Sensor Networks // IEEE Communications Surveys & Tutorials, 2006, vol.8, no.2, pp.2–23.
  • Mohammed Y.A., Wazir Z.K., Wajeb G., Muhammad K.K., Quratulain A. Wireless Sensor Networks in Oil and Gas Industry: Recent Advances, Taxonomy, Requirements, and Open Challenges // Journal of Network and Computer Applications, 2018, vol.113, pp.87–97.