PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri

PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri
PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI - İnformasiya Texnologiyaları Problemləri
AZƏRBAYCAN MİLLİ ELMLƏR AKADEMİYASI

№1, 2018

PREDMET SAHƏSİNİN TERMİNLƏRİNİN SEMANTİK ŞƏBƏKƏSİNİN AVTOMATİK QURULMASI TEXNOLOGİYALARI

Qurbanova Əfruz M.

Məqalədə predmet sahəsinin terminlərinin semantik şəbəkəsinin avtomatik qurulması texnologiyaları təhlil edilmişdir. Mətnlərin avtomatik emalı məsələlərində semantik şəbəkələrdən istifadənin üstünlükləri göstərilmişdir. Terminlərin semantik şəbəkəsinin qurulması üçün ilkin informasiya qismində predmet sahəsinin terminoloji lüğətindən istifadə təklif olunur. Predmet sahəsinin terminləri arasında semantik əlaqələr gücünün hesablanması metodu təhlil edilmiş və onun əsasında proqram təminatı işlənilmişdir. Göstərilmişdir ki, terminlərin semantik şəbəkəsinin qurulmasının avtomatlaşdırılması korporativ biliklər bazasının yaradılması zamanı istifadə oluna bilər (səh.84-91)

Açar sözlər: terminoloji sistem, terminoloji lüğət, semantik münasibətlər, semantik şəbəkə, ontologiya.
DOI : 10.25045/jpit.v09.i1.08
Ədəbiyyat
  • Найханова Л.В. Основные типы семантических отношений между терминами предметной области // Технические науки. Информатика, вычислительная техника и управление, 2008, №1, стр.62−71.
  • Eduardo Blanco, Hakki C. Cankaya, Dan Moldovan. Composition of Semantic Relations: Model and Applications. Human Language Technology Research Institute, The University of Texas at Dallas, Coling 2010: Poster Volume, Beijing, August 2010, p.72–80.
  • Тихонов А.Н., Иванников А.Д., Цветков В.Я. Терминологические отношения // Научно-теоретический журнал «Фундаментальные исследования», Москва, 2009, №5, с.146−148.
  • Канделаки Т.Л. Семантика и мотивированность терминов. М.: Издательство «Наука», 1977.
  • Федорченко Л.А. Особенности построения лингвистической онтологии учебно-методического материала // Вестник Международного Славянского Университета. Серия «Технические науки», 2008, №1, стр.34−44.
  • Гаврилова Т.А. Базы знаний интеллектуальных систем. Спб.: Питер, 2001, 384 с.
  • Гладун А.Я. Онтологии в корпоративных системах. Часть 2. Корпоративные системы, 2006, №1, www.management.com.ua/ims/ims116.html
  • Маmеdоva М.H., Skorokhodko E.F. Automated-System of Terminological Dictionary Analysis // Nauchno-tekhnicheskaya informasiya, seriya 2 –  Informatsionnye  protsessy i sistemy, 1981, pp.14–18.
  • Мамедова М.Г. О создании банка терминологических данных азербайджанского языка// Тюркология, 1990, №2, с. 84–89.
  • Cкороходько Э.Ф. Семантические сети и автоматическая обработка текста. Киев: Наукова Думка, 1983, 212 с.
  • Федорченко Л.А. Формализованное представление фрагментов текста учебно-методического материала // Вестник Международного Славянского Университета, Серия «Технические науки», 2007, № 1, стр.44−52
  • Henning Agt, Ralf-Detlef Kutsche, Automated Construction of a Large Semantic Network of Related Terms for Domain-Specific Modeling. Database Systems and Information Management Group DIMA / CAİSE'13 Proceedings of the 25th international conference on Advanced Information Systems Engineering, Valencia, Spain, June 17−21, 2013, pp.610−625
  • Федорченко Л.А., Хайрова Н.Ф., Довнарь А.И., Хайрова С.О. Метод автоматизированного построения семантической сети терминов учебной дисциплины // Радиоэлектронные и компьютерные системы, 2011, № 4(56), стр.115−120
  • azterm.az
  • Əliquliyev.R.M., Şükürlü S.F., Kazımova S.İ. Elmi fəaliyyətdə istifadə olunan əsas terminlər, Bakı: “İnformasiya Texnologiyaları”, 2009, 201 s.